Λεμφοκυττάρωση

(ανεβασμένα λεμφοκύτταρα):

τι σημαίνει και πότε χρειάζεται έλεγχος

Τα ανεβασμένα λεμφοκύτταρα ή λεμφοκυττάρωση είναι συχνό εύρημα στη γενική αίματος. Συνήθως πρόκειται για μια παροδική, αθώα αντίδραση του οργανισμού σε κάποια λοίμωξη ή φλεγμονή.

Μια προσωρινή αύξηση στον αριθμό των λεμφοκυττάρων είναι συνήθως ένα σημάδι ότι το σώμα σας λειτουργεί σωστά για να καταπολεμήσει κάποια λοίμωξη.

Ωστόσο, σε ορισμένες σπάνιες περιπτώσεις, η λεμφοκυττάρωση μπορεί να υποδηλώνει πιο σοβαρές παθήσεις. Στις περιπτώσεις αυτές δεν είναι παροδική αλλά επιμένει για μήνες ή και χρόνια και ο αριθμός τους μπορεί να είναι αρκετά υψηλός.

Τι είναι η λεμφοκυττάρωση; Ποιες είναι οι φυσιολογικές τιμές;

Στα αποτελέσματα της γενικής αίματος βρίσκουμε συνήθως δύο τιμές στα λευκά αιμοσφαίρια και στους υποτύπους αυτών:

Ποσοστά
Απόλυτες τιμές

Η απόλυτη τιμή έχει μεγαλύτερη κλινική σπουδαιότητα σε σχέση με το ποσοστό. Έτσι, σε ενήλικες, υψηλός αριθμός λεμφοκυττάρων σημαίνει περισσότερα από 4.000 λεμφοκύτταρα ανά μικρόλιτρο αίματος (4×10³/μl ή 4×10⁹/L), ενώ χαμηλός (λεμφοπενία) σημαίνει κάτω από 1000/μl (1×10³/ μl ή 1×10⁹/L). Η ποσοστιαία αναλογία φυσιολογικά κυμαίνεται από 20-40%.

Λανθασμένα η λεμφοκυττάρωση αναφέρεται ως αναστροφή τύπου. Η αναστροφή τύπου πολλές φορές είναι απλά αλλαγή των ποσοστών και μπορεί να μην αφορά καν τα λεμφοκύτταρα. Περισσότερα εδώ.

Σε παιδιά έως 6 ετών οι αναλογίες είναι ανάποδα και μπορεί υπάρχει φυσιολογική λεμφοκυττάρωση.

Τα λεμφοκύτταρα διακρίνονται περαιτέρω σε Β-λεμφοκύτταρα και Τ-λεμφοκύτταρα. Σε μια επίμονη λεμφοκυττάρωση έχει ιδιαίτερη σημασία να ταυτοποιηθεί το προφίλ τους, δηλ αν ανήκουν στη Β ή στην Τ «σειρά».

Ανεβασμένα λεμφοκύτταρα σε χρόνια λεμφοκυτταρική λευχαιμία

Πόσο συχνή είναι η λεμφοκυττάρωση;

Η λεμφοκυττάρωση δεν είναι σπάνιο φαινόμενο. Εμφανίζεται συχνά σε άτομα που έχουν:

Λοίμωξη (συνήθως ιογενή)
Καταστάσεις χρόνιας φλεγμονής όπως η ρευματοειδής αρθρίτιδα
Ασπληνία (αφαίρεση σπλήνα ή σπληνεκτομή)
Αιματολογικές κακοήθειες (σπάνια), όπως η λευχαιμία ή το λέμφωμα

Ποιες είναι οι αιτίες ;

🔹 Λοιμώξεις

Οι λοιμώδεις αιτίες της λεμφοκυττάρωσης περιλαμβάνουν:

Ιογενείς λοιμώξεις
Λοιμωδης μονοπυρήνωση Ιός Epstein-Barr
Κυτταρομεγαλοϊός (CMV)
Γρίπη (γρίπη)
Αδενοϊός
HIV
Ηπατίτιδα Α, Β, C
Ανεμοβλογιά ή έρπητας ζωστήρας
Μικροβιακές λοιμώξεις: κοκκύτης, φυματίωση, σύφιλη, βρουκέλλωση
Παράσιτα όπως το τοξόπλασμα

🔹 Χρόνια φλεγμονή

Ρευματοειδής αρθρίτις και άλλα αυτοάνοσα

🔹 Άλλες αιτίες

- Η καλοήθης λεμφοκυττάρωση του καπνιστή
- Αλλεργική αντίδραση σε φαρμακευτική αγωγή
- Ασπληνία (αφαίρεση του σπλήνα)
- Υποθυρεοειδισμός

🔹 Αιματολογικές κακοήθειες (κλωνική λεμφοκυττάρωση)

Χρόνια λεμφοκυτταρική λευχαιμία
Οξεία λεμφοβλαστική λευχαιμία
Μη-Hodgkin λέμφωμα σε λευχαιμική φάση (σπάνια)
T-LGL λευχαιμία

Συμπτώματα λεμφοκυττάρωσης;

Η λεμφοκυττάρωση συνήθως δεν προκαλεί συμπτώματα από μόνη της.

Ωστόσο, το υποκείμενο πρόβλημα που αυξάνει τον αριθμό των λευκών αιμοσφαιρίων μπορεί να οδηγήσει σε συμπτώματα. Για παράδειγμα, εάν έχετε κάποια λοίμωξη, μπορεί να παρατηρήσετε πρησμένους λεμφαδένες στον λαιμό σας.

Τα συμπτώματα μπορεί να ποικίλλουν από ήπια έως σοβαρά, ανάλογα με την αιτία. Πολλοί άνθρωποι ανακαλύπτουν ότι έχουν υψηλό αριθμό λεμφοκυττάρων τυχαία, κατά τη διάρκεια εξετάσεων αίματος για άλλες παθήσεις.

Πότε να δω αιματολόγο;

Συχνά αν γίνει επανάληψη της γενικής αίματος μετά από μερικές εβδομάδες θα δείτε ότι τα ανεβασμένα λεμφοκύτταρα έχουν υποχωρήσει. Αυτό δείχνει ότι ήταν αντιδραστική σε κάποια κατάσταση, όπως μια λοίμωξη. Οι περιπτώσεις που θέλουν διερεύνηση είναι:

Απουσία εμφανούς αιτίας όπως πρόσφατη λοίμωξη
Ύπαρξη συμπτωμάτων όπως καταβολή, διογκωμένοι λεμφαδένες, επίμονος πυρετός, νυχτερινοί ιδρώτες
Ταυτόχρονη ανεύρεση μεγάλου σπλήνα
Έντονη λεμφοκυττάρωση, δηλαδή αριθμός άνω των 5-6 χιλιάδων ανα μl, χωρίς εμφανή αιτία
Σταθερά ανεβασμένα λεμφοκύτταρα >4.000/μl πάνω από τρεις μήνες

Τι επιπλέον εξετάσεις χρειάζονται;

Μετά από τη λήψη ιστορικού και την κλινική εξέταση θα ζητηθούν επιπλέον εξετάσεις ανάλογα με την περίπτωση όπως:

Επαναληπτική γενική αίματος
Περιφερικό επίχρισμα
Αντισώματα για λοιμώξεις
Ανοσολογικό πάνελ
Ανοσοφαινότυπος λεμφοκυττάρων (flow cytometry ή κυτταρομετρία ροής). Ισως η πιο σημαντική εξέταση σε υποψία αιματολογικής κακοήθειας με την οποία ξεχωρίζει η αντιδραστική από την κλωνική λεμφοκυττάρωση
Απεικονιστικές εξετάσεις κυρίως αν υπάρχουν και λεμφαδένες ή σπληνομεγαλία στην ψηλάφηση (υπέρηχοι, αξονική)
Σπάνια θα χρειαστεί μυελόγραμμα, κυρίως αν βρεθούν έντονες ανωμαλίες (βλάστες) στο περιφερικό επίχρισμα ή στον ανοσοφαινότυπο

Τα ψηλά λεμφοκύτταρα οδηγούν σε λευχαιμία;

Εάν δεν είναι κλωνικά όχι.

Μερικές φορές βρίσκουμε τη λεγόμενη μονοκλωνική Β-λεμφοκυττάρωση (MBL), η οποία είναι το προστάδιο μιας νόσου, που λέγεται χρόνια λεμφοκυτταρική λευχαιμία (ΧΛΛ), ενώ σπάνια έχουν χαρακτήρες ενός λεμφώματος που λέγεται λέμφωμα από κύτταρα της μεθοριακής ζώνης. Εάν βρεθεί κάτι τέτοιο στον ανοσοφαινότυπο, θα μπείτε σε χρόνια παρακολούθηση. Η χρόνια λεμφοκυτταρική λευχαιμία, ωστόσο, δεν εξελίσσεται σε οξεία λευχαιμία.

Η LGL λευχαιμια από την άλλη μεριά είναι μια χρόνια λευχαιμία των Τ-λεμφοκυττάρων που συνήθως έχει ήπια πορεία. Πολλές φορές δε χρειάζεται θεραπεία εκτός αν οδηγησει σε σοβαρη ουδετεροπενια ή αναιμια ή θρομβοπενια (χαμηλά αιμοπετάλια).

Πώς αντιμετωπίζεται η λεμφοκυττάρωση;

Η αντιμετώπιση εξαρτάται από το υποκείμενο αίτιο. Εάν οφείλεται σε ιογενη λοίμωξη, υποχωρεί μόνη της μετά από 2-6 εβδομάδες.