Το Αίμα

«ῥέε δ᾿ ἄμβροτον αἷμα θεοῖο, ἰχώρ, οἷός πέρ τε ῥέει μακάρεσσι θεοῖσιν».
Ομήρου Ιλιάδα, Ραψωδία Ε’



Το αίμα μας παράγεται στο μυελό των οστών ο οποίος βρίσκεται μέσα στα κόκκαλα και κυκλοφορεί σε όλο τον οργανισμό μέσα στις αρτηρίες και τις φλέβες, δηλαδή τα αγγεία.

Στο αίμα υπάρχουν

  • τα ερυθρά αιμοσφαίρια
  • τα λευκά αιμοσφαίρια
  • και κομμάτια κυττάρων που είναι τα αιμοπετάλια.

Τα ερυθρά αιμοσφαίρια περιέχουν την αιμοσφαιρίνη, η οποία μεταφέρει οξυγόνο. Όταν τα ερυθρά αιμοσφαίρια είναι λίγα έχουμε αναιμία, ενώ αν είναι περισσότερα από το φυσιολογικό έχουμε ερυθροκυττάρωση ή πολυκυταραιμία.

Τα λευκά αιμοσφαίρια ανήκουν στο ανοσοποιητικό σύστημα και είναι υπεύθυνα για την άμυνα του οργανισμού. Όταν είναι λιγότερα από τα φυσιολογικά όρια έχουμε λευκοπενία, ενώ αν είναι περισσότερα, λευκοκυττάρωση.

Τα αιμοπετάλια ή θρομβοκύτταρα συμμετέχουν στην πήξη του αίματος. Και αυτά παρουσιάζουν διαταραχές όπως θρομβοπενία (όταν είναι λιγότερα), θρομβοκυττάρωση (όταν είναι περισσότερα), αλλά και λειτουργικές διαταραχές που προδιαθέτουν σε αιμορραγία. Για παράδειγμα, σε άτομα που λαμβάνουν την «παιδική» ασπιρίνη για στεφανιαία νόσο τα αιμοπετάλια αδρανοποιούνται σε ένα βαθμό, πράγμα επιθυμητό για αποφυγή εμφράγματος.

Οι παθήσεις του αίματος είναι συνυφασμένες με τις παθήσεις του μυελού των οστών, γι’ αυτό και σε υποψία αιματολογικού νοσήματος, αν αυτό δε μπορεί να διαγνωστεί μόνο με τη μελέτη του περιφερικού αίματος, μερικές φορές χρειάζεται το λεγόμενο «μυελόγραμμα».

Ο ρόλος του αιματολόγου

Ο αιματολόγος ασχολείται με καλοήθεις ή κακοήθεις παθήσεις του αίματος. Συνηθισμένα παραδείγματα  είναι

  • η αναιμία
  • η λευκοπενία
  • η λευκοκυττάρωση
  • ψηλά ή χαμηλά αιμοπετάλια (θρομβοκυττάρωση-θρομβοπενία)
  • η λεμφαδενοπάθεια
  • η σπληνομεγαλία

Τη βοήθεια του αιματολόγου θα χρειαστείτε και σε

  • αιμορραγία ή θρόμβωση ή  προβλήματα με αντιπηκτικά φάρμακα
  • θρομβοφιλία σε άτομα που έχουν  υποστεί θρόμβωση
  • καθ’ έξιν αποβολές και υπογονιμότητα

Νοσήματα της αιματολογικής ογκολογίας  όπως

  • λεμφώματα
  • πολλαπλούν μυέλωμα
  • μυελοϋπερπλαστικά νεοπλάσματα
  • λευχαιμίες οξείες και χρόνιες
  • μυελοδυσπλαστικά σύνδρομα

Με τι δεν ασχολείται ο αιματολόγος

Ο αιματολόγος δεν εκτελεί ο ίδιος εξετάσεις αίματος, αντίθετα από ό,τι ίσως πιστεύεται. Αυτό το κάνει ο βιοπαθολόγος (μικροβιολόγος).

Επίσης, ο αιματολόγος δεν είναι γενετιστής, αν και μπορεί να χρησιμοποιήσει εξετάσεις όπως ο καρυοτύπος.